Türkiye’nin iklim karnesi

Özgür Gürbüz-Bianet / 5 Kasım 2026

Türkiye Antalya’da yapılacak Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31'inci Taraflar Toplantısı’na (COP 31) ev sahipliği yapmaya hazırlanıyor. Türkiye’nin iklim ve enerji verileri iklim dostu bir tablo çizmiyor.

Seragazı emisyonları
Türkiye, iklim değişikliğine neden olan küresel seragazı emisyonlarının yüzde 1,13’ünden sorumlu. 2025 yılında atmosfere bırakılan emisyonların yüzde 40’ından Çin (%29) ve ABD (%11) sorumluydu. Türkiye ise son yıllardaki emisyon artışıyla dünya sıralamasında 14’üncü sıraya* yükseldi ve COP 31’in müzakerelerini yürütecek Avustralya’nın hemen önünde yer aldı. Fransa, Birleşik Krallık ve İspanya gibi birçok Avrupa ülkesi de geçen yıl atmosfere Türkiye’den daha az seragazı bıraktı. Tarihsel emisyonlarda Türkiye’nin payına bakıldığında ise Sanayi Devrimi’ne öncülük eden ve fosil yakıt kullanmaya daha erken başlayan bu ülkelerin birçoğu hâlâ Türkiye’nin önünde. Türkiye’nin 1751’den bu yana fosil yakıt ve sanayi kaynaklı küresel kümülatif CO₂ emisyonlarındaki payı ise yaklaşık yüzde 0,7. Bu payla, Türkiye tarihsel emisyon sıralamasında 24’üncü sırada yer alıyor.

TÜİK verilerine göre Türkiye’nin 2024 yılı toplam seragazı emisyonu 584,5 milyon ton CO₂ eşdeğerine ulaştı. Emisyonların yüzde 71’i enerji sektöründen, 12,9’u endüstriden, 12,6’sı tarımdan ve yüzde 2,6’sı da atıklardan kaynaklandı. Avrupa Komisyonu’na bağlı EDGAR’ın 2025 yılı tahminlerine göre Türkiye’de kişi başına düşen emisyon miktarı da 7,09 ton karbondioksit eşdeğerine ulaşacak ve AB 27 ortalamasının üstüne çıkacak. Türkiye’nin emisyon artış hızı da dikkat çekiyor. Türkiye, 2023-2024 yılları arasında emisyonlarını yüzde 5,3 oranında artırmıştı.

Isınma etkisi
Küresel ortalama yüzey hava sıcaklığındaki artışın, 1850–1900 ortalamasının 1,47 °C üzerinde olduğu bir dünyada uluslararası müzakerelerin sonuç verdiğini söyleyemeyiz. Bu nedenle, Türkiye’nin iklim krizine artan etkisi, daha fazla sorumluluğa sahip ülkeler gerekeni yapmadığı için COP toplantılarının gündemine şimdilik gelmiyor. Türkiye de küresel ısınmadan payını alıyor. 2024 ülke tarihindeki en sıcak yıl oldu. 1964’ten bu yana görülen en kurak yıl 2025’ti. Türkiye’de görülen aşırı hava olaylarının sayısı da 2025’te bin 11 oldu. 2016 yılında bu sayı 654’tü.

Enerji
COP 31’e başkanlık yapacak Türkiye’nin seragazı emisyonları 2004-2024 arasında yüzde 82 oranında arttı. Ülke emisyonlarının yüzde 71’inden sorumlu enerji sektörü emisyonları ise 1990’dan bu yana yüzde 192 arttı. 2024 yılındaki karbondioksit emisyonlarının yüzde 42’si kömür, yüzde 32’si petrol ve yüzde 24’ü gaz kaynaklıydı.

Buna rağmen halihazırda iki ilde mevcut kömürlü termik santrallara ek devasa üniteler eklenmesi planlanıyor. Çanakkale’de Cengiz Holding’e ait Cenal Termik Santralı’na, 1050 megavat (MW) büyüklüğünde adeta yeni bir dev santral eklenmesiyle, Afşin Elbistan A Santralı’na 688 MW büyüklüğünde iki ünite eklenmesi gündemde. Bu yıl içinde 852 MW’lık yeni bir gaz santralı da devreye alındı. Türkiye’nin pek çok bölgesinde de petrol ve gaz araması için çalışmalar sürüyor, kamulaştırma kararları çıkarılıyor. Enerji yatırımları Türkiye’nin 2053 yılı için taahhüt ettiği net sıfır emisyon hedefiyle uyuşmuyor.

Türkiye’nin yenilenebilir enerji kaynaklarından, özellikle de güneşten elektrik üretimi artsa da (2025 sonunda toplam üretimin yüzde 11’i) güneş enerjisi halka yayılamadı. Büyük santrallar ve şirketlerin güneş enerjisi kullanımı öne çıktı.

Hidroelektrik, rüzgâr, güneş, jeotermal ve biyokütle enerjisinden üretilen elektrik miktarı 2025’te ülke üretiminin yüzde 44’üne ulaştı. Bu rakamın, yağışlı geçen 2026 sonrasında daha da artması ve yüzde 50’nin üzerine çıkması bekleniyor. Elektrik üretiminde fosil yakıtların payı azalsa da elektrik dışındaki tüm enerji kullanımını gösteren birincil enerji arzında yenilenebilir enerji kaynaklarının payı sadece yüzde 17. Bu payın artması için yenilenebilir enerjiden üretilen elektriğin ulaşımdan ısınmaya daha fazla alanda kullanılması gerekiyor. Türkiye’nin COP 31 Başkanı sıfatıyla yaptığı elektrifikasyon çağrısı da bu amacı taşıyor. Türkiye, küresel nihai enerji tüketiminde elektriğin payını 2035’e kadar bugünkü yüzde 24’ten yüzde 35’e çıkarmayı önermişti. Türkiye’de ise bu oran yüzde 22; dünya ortalamasının altında.

Ulaşım
Türkiye’de ulaşım nihai enerji tüketiminin yüzde 27’sinden sorumlu. Petrol tüketiminin büyük bir bölümü ulaşımla ilgili. Ulaşım kaynaklı emisyonlarında karayolu taşımacılığının payı yüzde 94’ü geçiyor. Onu son yıllarda payını artıran yurtiçi havayolu taşımacılığı yüzde 3,7 ile izliyor. Denizyollarının ulaşım emisyonlarına katkısı yüzde 1,1, demiryolu ise sadece yüzde 0,4. Türkiye’de yolcu taşımacılığında demiryollarını payı yüzde 1’in altında, yük taşımacılığında ise yüzde 5. Demiryolları karayollarına göre düşük karbonlu bir ulaşım aracı olsa da 2002-2024 yılları arasında Türkiye’de otoyolların uzunluğu yüzde121 oranında artarak 3796 km olurken, demiryolu ağının uzunluğu yüzde 27 artarak 13 bin 919 km’ye ulaştı. Köprü ve viyadüklerin toplam uzunluğu da 10 bin km’ye yaklaştı.

Ulusal Katkı Beyanı
2024 yılında toplam seragazı emisyonları 584,5 milyon ton karbondioksit eşdeğerine (Mt CO_2e) ulaştı.** Türkiye’nin NDC’si 2035 yılında seragazı emisyonlarını 643 milyon tonun altında tutmayı hedefliyor. Özetlersek, Türkiye NDC’si emisyon azaltım hedefi içermiyor. Emisyonların ne zaman zirve noktasına ulaşacağı da belirtilmiyor, sadece daha az azaltma sözü veriliyor. Bu sözde durulsa bile 2053’e kadar kalan 18 yılda net sıfır emisyon hedefine ulaşmak için çok ciddi bir çaba harcanması gerekecek. Türkiye’nin Arazi Kullanımı, Arazi Kullanım Değişikliği ve Ormancılık (LULUCF) kaynaklı yutak alanlarının tutabildiği karbon miktarının 2024’te 67 milyon ton olduğunu da hesaba katarsak, net sıfır hedefine ulaşmak için bugünkü verilere göre 2053’e kadar yaklaşık 500 milyon ton civarında bir emisyon azaltım yapması gerekecek.

---

* EC, EDGAR
** TUIK, Greenhouse Gas Emissions Statistics, 1990-2024.

Elbistan’dan Antalya’ya mesaj var

Antalya’da yapılacak Birleşmiş Milletler iklim konferansı öncesi Elbistan’dan hükümete 17 bin 500 erken ölüme neden olan kömür santrallarını kapatma çağrısı geldi.

Özgür Gürbüz - BirGün / 29 Ekim 2026

Afşin Elbistan A termik santralı ve kömür havzası - Foto: O. Gurbuz

Kahramanmaraş yolunda, uçakta yanıma iki Çin vatandaşı oturdu. Kısa bir sohbet ettik. Afşin Elbistan A Termik Santralı’nda çalıştıklarını söylediler. Tesadüfün böylesi, ben de Antalya’daki büyük iklim buluşması (COP 31) öncesi bölgedeki son durumu görmeye gidiyordum. Afşin Elbistan A Termik Santralı, özelleştirme sonucu Çelikler Holding’e geçen, Türkiye’nin en büyük kömürlü termik santrallarından biri. Birkaç ay önce yüzlerce işçinin çıkarılıp yerlerine Nepal, Afganistan ve Çin’den işçilerin getirildiği iddiaları milletvekilleri tarafından dile getirilmiş, haber olmuştu. Kömür santrallarını savunanların en önemli argümanlarından biri bölgede yaşayanlara istihdam yaratmasıydı. Sanırım bu argümanın ömrü de kömür santralları gibi dolmuş.

42 yaşındaki A Santralı’nın önünde Afşin Elbistan’taki Hayatı ve Doğayı Koruma Platformu Sözcüsü Mehmet Dalkanat ile buluşuyoruz. 2015’ten bu yana bölgedeki iki dev termik santrala karşı mücadele veren Dalkanat, iki santral için yılda yaklaşık 22 milyon ton kömür yakıldığını ve bunun yüzde 20’sinin kül olduğunu söylüyor. Külü havada, ovanın her yerinde görüyorsunuz. Kömür havzasına gittiğimizde tonlarca kül ve devasa kömür çukurunun büyüklüğü karşısında dehşete kapıldım. Bir yanda kül dağları, bir yanda kömür taşıyan kamyonlar. Dalkanat, “Tüm Türkiye’nin tahıl üretimini sağlayabilecek büyüklükte bir ova birkaç yıllık enerji üretimi için ortadan kayboldu” diyor ve ekliyor; “Benim arkadaşlarım vardı burada memur olarak çalışan, hiçbiri 70’i görmedi”.

2268 ERKEN ÖLÜME YOL AÇACAK
Temiz Hava Hakkı Platformu ve Türk Tabipleri Birliği temsilcisi Prof. Dr. Gamze Varol’a santralların sağlık etkilerini sordum. Varol, hazırladıkları Kara Rapor 2025’in kamuya açık sonuçlarında, Türkiye genelinde PM 2,5 kirliliğine atfedilen erken ölüm sayısının 2024 için 62 bin kişi olarak hesaplandığını hatırlattı. Termik santrallerin de bu kirlilikte payı var. Her yıl binlerce insan petrol, gaz ve kömür bağımlılığımız yüzünden yaşaması gerekenden daha az yaşıyor. Varol, “Maraş gibi, Elbistan gibi kömürlü termik santralinin olduğu yerlerde insanlar bunu misliyle yaşıyor. Maraş’taki hava kirliliğinin burada 2022 yılında 950 kişinin erken ölümüne neden olduğunu söyleyebiliyoruz” diyor. Kahramanmaraş, 2024 yılında Türkiye’nin en kirli 10 ili arasında yer almış.  Varol, kapatılması beklenirken özelleştirilen bu santrala eklenmek istenen iki yeni ünitenin de 35 yıl çalışması durumunda 2 bin 268 kişinin ölümüne yol açacağını hesapladıklarını belirtiyor.

Prof. Varol, “Partikül maddeler solunum yoluyla kan dolaşımına geçebiliyor. İngiltere'de, kömürlü termik santraller bölgesinde yaşayan gebelerin plasental yapısında ve anne kordon kanında termik santralların baca gazlarından çıkan kirleticilerin varlığı gösterilmiş. Mesane kanseri, meme kanseri riskini de artırıyor. Astım koah ve kronik bronşite neden olabiliyor. Çocukların gelişmesinden kalp damar hastalıklarına kadar bunların hepsini hava kirliliğiyle ilişkilendirebiliyoruz”.

3 ÜNİTENİN ÇEVRE İZNİ YOK
Biz oradayken 1355 megavatlık bu yaşlı santralın tek ünitesi çalışıyordu; her zaman böyle değilmiş. Santrala karşı hukuki bir süreç yürüten Greenpeace’in avukatı Gökhan Candoğan, santraldeki dört üniteden sadece birinin çevre izni olduğunu, diğer üç ünitenin zaten hukuki açıdan çalıştırılmaması gerektiğini söylüyor. Yapılmak istenen ek iki üniteye karşı ve dördüncü ünitenin çevre izninin iptali için de dava açtıklarını belirten Candoğan, dördüncü ünitenin iptal davasında bilirkişinin raporunun net bir şekilde santralde yapısal sorunlar olduğunu, santralin çalışmaya başladığı anda belirlenen emisyon eşiklerini aştığını ve bunun önlenmesi için neredeyse hiçbir tedbirin alınmadığını, insan sağlığı, su ve toprak açısından çok ciddi sıkıntıların ve risklerin bulunduğu net bir şekilde anlatıyor diyor. Bu davada da iptal kararı çıkarsa dört ünitenin tamamının çevre izni olmayacak diyen Candoğan, “Bu aslında santralın kapatılması anlamına gelir. 4-5 yıllık hukuki sürecin sonunda geldiğimiz nokta artık bu santralin ekonomik ve hukuki ömrünü doldurduğu noktasıdır. Bu nedenle belki COP 31'e ev sahipliği yaptığımız şu dönemde Türkiye açısından çok önemli bir karar da çıkabilir” açıklamasını yapıyor.

Son sözü Mehmet Dalkanat söylüyor: “Önümüzdeki günlerde COP 31 iklim zirvesi var. İklim değişikliğine en çok etki eden, karbon salımı en çok olan kömürlü termik santrallar. Başkanlığını Türkiye ve Avustralya’nın yaptığı bu zirvede savundukları, gezegenin ikliminin değişmemesi için yaptıkları mücadeleyle buradaki pratik uyuşmuyor. İklim zirvesinin başkanlığını yapıyorsanız bu garabeti, bu faciayı buradan kaldırın. Yenilerini de yapmayın. 80’li yıllarda değiliz, yenilenebilir enerji gibi bir imkânımız var. Afşin-Elbistan, gördüğünüz dağlar buna müsait. Artık yeter, toprağımızı, suyumuzu, bağlarımızı bahçelerimizi kaybetmeyelim. En önemlisi, 17 bin 500 erken ölüme neden olmuş bu santrallar, devam ederse daha çok kişi ölecek. Zirveye başkanlık yapan yetkililerimizin bunu görmesini ve dur demesini istiyoruz”. Dalkıran ve konuştuğumuz kişiler adil geçişe de vurgu yapıyor, santral çalışanlarının mağdur olmadan yeni iş imkanları sağlanmasını istiyor.

***

Türkiye’nin kömür sevdası
2025 yılında Türkiye elektrik üretiminin yüzde 34’ünü kömürlü termik santrallerden üretti. Bunun yüzde 21,5’i ithal kömürle çalışan termik santrallerden sağlandı. Yenilenebilir enerji kurulu gücü ve elektrik üretimindeki payı artsa da kömürlü termik santrallardan vazgeçilmemesi iklimi değiştiren seragazı emisyonlarını artırmaya devam ediyor. Türkiye’nin seragazı emisyonları 2024 yılında yüzde 5,3 oranında artarak 584 milyon tona ulaştı. Türkiye Avrupa’da kömürlü termik santrallarını kapatacağını açıklamayan beş ülkeden biri.

Oğuz Türkyılmaz

Özgür Gürbüz-BirGün / 17 Ekim 2026

Yazması, kabullenmesi gerçekten çok zor ama Oğuz Türkyılmaz ağabeyimiz bir süre önce aramızdan ayrıldı. Onu BirGün’deki yazılarından, enerji konusundaki demeçlerinden hatırlayacaksınız. Benim içinse enerji konularında ne zaman uzmanlığına başvursam yol gösteren, bilgi veren bir ağabeydi. Devrimci duruşu ve öngörüleriyle yol gösteren, gelişmeme çok katkıda bulunan bir büyüğümüzdü. Uzun telefon konuşmalarımızı, bilgi paylaşan e-postalarını ve değişime kapalı olmayan duruşunu çok özleyeceğim.

Oğuz Türkyılmaz deyince aklıma hemen planlama ve içine halkı da alan bir kamu tanımı geliyor. Bugün (17 Ekim 2026) Oğuz Türkyılmaz’ın anısına Ankara'daki Makina Mühendisleri Odası Eğitim ve Kültür Merkezi’nde düzenlenecek etkinliğin başlığı da “Enerji Toplum İçindir”. Türkyılmaz’ın da çekirdek kadrosunda yer aldığı 21. Yüzyıl İçin Planlama grubu ile Makina Mühendisleri Odası’nın ortak etkinliğinde dostları Oğuz Ağabeyi, çalışmalarını anlatacak.

Oğuz Türkyılmaz’ın enerji meselesinin çözümüne dair 2020 yılında bir sunum için kaleme aldığı şu görüşünü hatırlayalım: “Enerji politikalarını, toplum çıkarlarını gözeten, kamusal hizmet anlayışına uygun olarak, kamusal planlama ilkeleri dahilinde yeniden düzenlemeliyiz. Planlamanın temel bir tercih olduğu, yeni bir kurumsallaşma üzerinden, demokratik katılım mekanizmalarıyla, bütünleşik kaynak planlaması anlayışıyla; toplum ve ülke çıkarlarını gözeten kısa, orta ve uzun vadeli Strateji Belgeleri, Beş Yıllık Planlar, Yol Haritaları, Eylem Planları hazırlamalı ve uygulamalıyız. Ülkenin geleceğine yön verecek belgeler, sermaye iktidarlarının yaptığı gibi, yabancı ülkelerin kurum ve şirketleri eliyle değil, ülkemizin ilgili, birikimli kurum ve kadrolarıyla hazırlamalıyız”.

Türkyılmaz, siyasetle iç içe yürüttüğü çalışmalara son dönemde Sol Parti’de, enerji alanında devam ediyordu. Ayrıca Avrupa Sol Partileri toplantılarında partisini temsil ediyordu. 12 Eylül döneminde yaşadıklarına rağmen halkçı bir siyasetten uzak durmadı. Bu durumu, 2018 yılında Mühendis ve Makina’da yayımlanan bir söyleşisinde, “…oysa militan olma gibi bir iddiam hiç yoktu benim. Edebiyata meraklı, toplumsal sorunlarla ilgili, okuyan yazan, kültür sanat sevdalısı bir gençtim. Ama ortam o kadar politikti ki, ben de hızla politikleşmiştim” diyerek anlatır.

Türkyılmaz’ın en önemli özelliklerinden biri de bilime inanması, bilgilerini sürekli güncellemesiydi. Onunla ilk tanıştığımız günlerde yerli kömürün sınırlı da olsa kullanımı üzerine söylemleri vardı. Bunun iklim krizini büyüteceği yönündeki itirazlarımızı hep dikkatle dinlerdi. Tartışmalarımızdan etkilendiğini kendisi de birçok kez toplum içinde büyük bir alçakgönüllülükle söylediği için burada yazmakta bir kusur bulmuyorum. Onun gibi alanında uzman kişilerde çok rastlamadığımız bir durumdu; Oğuz Ağabey’i farklı kılan özelliklerinden biri de buydu.

İklim krizinin boyutlarını yukarıda da alıntıladığım “Demokratik Enerji Programı Üzerine Notlar” yazısında şöyle özetlemişti: “Sermaye birikim rejiminin sınırsız büyüme eğilimi ile birlikte, enerji sektörü kamusal bir düzlemden çıkartılarak özel tekellerin kâr egemenliğine teslim edilmiş ve ortaya fosil kaynaklara dayalı, yüksek karbon emisyonlu bir ekonomik yapı çıkmıştır. Bu yapıda tekellerin fosil yakıt temelli politikaları nedeniyle küresel ısınmaya yol açan sera gazı salımları dünyayı tehdit eder bir konuma gelmiştir. Bu politikaların bir diğer sonucu, enerji yoksulluğu ve yoksunluğunun dayanılmaz bir boyuta ulaşmış olmasıdır. Bu yapı artık sürdürülemez bir noktaya gelmiştir.”

Sürdürülemez yapı geride bıraktığımız sel ve su baskınlarıyla kendini bir kez daha gösterdi. İklim krizinin aşırı hava olaylarının sıklığını ve şiddetini artıracağını bize bilim yıllardır söylüyordu. Hem iklim krizini durdurma hem de iklim krizine uyum konusunda gerekli önlemleri almakta gecikiyoruz. Planlamanın önemi tam da burada ortaya çıkıyor. Küresel ısınmaya neden olan kömür santrallarını ne zaman kapatacağız? Kentlerimizi değişen iklim koşullarına göre inşa etmeye ne zaman başlayacağız? Hükümetin yaptığı gibi, bir yandan COP 31 gibi iklim konferanslarına ev sahipliği yapıp öte yandan petrol ve kömür aramaya devam mı edeceğiz? Bu riyakarlık daha kaç can alacak, kaç ev yıkılacak, kaç şehir sular altında kalacak?

Enerji toplum içindir. Yaşamını sürdürebilmesi, hayatını kolaylaştırması için. Şirketler daha çok kâr elde etsin diye değil. Topluma, ihtiyaç duyduğu enerjiyi, yaşam güvencesi içerisinde sunmak, dünyanın sınırlarını tanıyan bir enerji politikası oluşturmak zorundayız. Oğuz Ağabey’in bizden isteği de sanırım bu olurdu.

Türkiye COP 31’e hazırlanıyor

Özgür Gürbüz-BirGün / 20 Eylül 2026

Afşin Elbistan A - O. Gurbuz 

Kömür, petrol ve gaz gibi fosil yakıtların kullanımı iklimi değiştiriyor. Fosil yakıtlar kullanıldıkça atmosfere karbondioksit gibi seragazları bırakılıyor. Seragazı miktarı arttıkça küresel ısınma hızlanıyor, aşırı hava olaylarının sayısını ve şiddetini artırıyor. Sonrası görülmedik yağışlar, bitmeyen kuraklıklar, daha sık görülen sıcak hava dalgaları, tetiklenen orman yangınları, beklenemdik fırtınalar ve dolular…

Küresel bir sorunun çözümü için devletlerin bir araya gelmesi gerek. O yüzden her yıl toplanıyorlar; bu yılki toplantı Antalya’da. Türkiye, 9 Kasım 2026’da Antalya’da başlayacak Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’nin (UNFCCC) 31’inci Taraflar Konferansı’nın ev sahibi. İklim değişikliğini durdurmak için 200’e yakın devletin, sivil toplum örgütlerinin ve iş dünyasının bir araya geleceği bu toplantıya Türkiye de çok sıkı hazırlanıyor. Neler yapıyor, anlatalım.

İki dev kömürlü termik santral yüzünden kış aylarında “siyah kar yağdı” haberleriyle gündeme gelen Afşin-Elbistan’daki A Termik Santralı’na, santralın yaklaşık yarısı gücünde ek ünite yapılması için Çelikler Holding uğraşıyor. Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) raporu hazırlandı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı da bu rapora ÇED olumlu kararı verdi. Çevreciler, sağlıkçılar ve o bölgede oturanlar itiraz etti ÇED olumlu kararı iptal edildi. Halk kurtulduk derken, COP 31’e başkanlık yapacak Çevre Bakanı Murat Kurum’un bakanlığı bu mahkeme kararına itiraz etti. Antalya’da “iklim koruyucusu” olacak Kurum, Afşin’de yeni kömür santralı yapılsın diye uğraşıyor.

Cengiz Holding, Karabiga’da ithal kömürle çalışan termik santralına, devasa bir termik santral (1050 MW) daha eklemek üzere ÇED sürecini başlattı. COP 31’in ev sahibinden çıt çıkmadı. Kömür iklimi değiştirdiği gibi hava kirliliğinin de başlıca sorumlularından.

YK Enerji, Yeniköy ve Kemerköy termik santrallarına kömür sağlamak için Muğla Akbelen ve civarındaki maden sahalarını genişletmek istiyor. Cumhurbaşkanı işlerini kolaylaştırmak için acil kamulaştırma kararı bile aldı. Kararın yürütmesi durdurulsa da dava süreci devam ediyor. Hükümet ve devlet kömürcülerin yanında olduğunu her fırsatta hissettiriyor. Her yıl binlerce insanın canını alan iklim krizini körüklemekte kamu yararı olduğunu bile iddia edebiliyorlar.

Kırklareli’nde ENKA Kırklareli Elektrik Üretim A.Ş., 852 MW gücünde büyük bir gaz santralı açtı. Gaz, elektrik üretiminde kömürden sonra en çok seragazı emisyonuna yol açan ve iklimi değiştiren enerji kaynağı. Enerji Bakanı Alparslan Bayraktar, mayıs ayında gaz santralının açılışına bizzat katılarak COP 31 hazırlıklarını bir adım ileri götürdü.

COP 31 hazırlıkları bunlarla sınırlı değil elbette, her gün bir başka adım daha atılıyor.

5 Eylül günü, “Trakya Petrol ve Doğal Gaz Arama ve Üretim Projesi” kapsamında Kırklareli, Edirne ve Tekirdağ’da, petrol ve gaz araması için onlarca sahanın acele kamulaştırılması için Cumhurbaşkanı Kararı alındı, Resmi Gazete’de yayımlandı. Türkiye’nin toplam seragazı emisyonları içinde ulaşım kaynaklı emisyonların payı yaklaşık yüzde 17. Burada aslan payı petrolde ama Türkiye ulaşımı karayolundan demiryoluna, otomobilden toplu taşımaya kaydırmak yerine petrol aramak için çok değerli tarım arazilerini sondaja açıyor. Mazot fiyatı 100 lirayı geçince de bizim ne suçumuz var diyorlar. Demiryolu yerine duble yol yaparken, havaalanı açarken iyiydi ama.

17 Eylül günü Resmi Gazete’de yayımlanan bir başka kararla 4 bin 300 hektardan fazla ormanlık alan orman sınırları dışına çıkarıldı, yani talana açıldı. Bu kaçıncı karar, saymak mümkün değil. Orman demek yutak alan demek. Ağaçlar karbondioksiti hapsettikleri için iklim kriziyle mücadelede çok önemli bir rol oynuyor. Ormanları, konuta, madene açtıkça, Türkiye’nin yutak alanları zarar görüyor, daha az karbon tutuyoruz. Bu da iklimi değiştiriyor.

COP 31 Türkiye’nin iklim politikasını zerre değiştirmiyor, kömürlü termik santrallardan vazgeçme kararı bile alamadılar. Avrupa’da bu kararı almayan 5 ülke kaldı. Bu işten sadece Antalya’daki otel sahipleri ve uçak şirketleri karlı çıkacak gibi görünüyor. Sözün kısası şu: Türkiye COP 31 hazırlıklarını sürdürüyor.